ΒΕΛΕΣΤΙΝΟ καιρός

ΡΕΤΡΟ

Το Τοπωνύμιο Ταμπάχανα

Από τον συμβολαιογράφο κι ερευνητή της ιστορίας του τόπου, Σταύρο Παν. Παπαγεωργίου
Το Τοπωνύμιο Ταμπάχανα
Άποψη της περιοχής του Βελεστίνου "Ταμπάχανα"
Στην περιοχή Ταμπάχανα υπήρχε μια μικρή λιμνούλα με το νερό που ερχότανε από την Υπέρεια Κρήνη και συνέχιζε προς τους μπαξέδες. Εκεί επεξεργάζονταν τα δέρματα των ζώων. Επί Τουρκοκρατίας λειτουργούσε και χάνι. Μάλιστα, σύμφωνα με τον καθηγητή, Λέανδρο Βρανούση, ο πατέρας του Ρήγα Βελεστινλή, μεταξύ άλλων, είχε και βυρσοδεψείο. Στην περιοχή λειτουργούσε και ο Ταμπακόμυλος.
 
Το τοπωνύμιο "Ταμπάχανα"
 
Προέρχεται από την τουρκική λέξη Tabak που σημαίνει βυρσοδέψης και τη λέξη Xane. Το Ταμπάχανα ήταν βυρσοδεψείο.
 
Η λέξη είναι τουρκική και προέρχεται και από τη λέξη Han. Tabak + Xan = Tabaxan και στην ελληνική λώσσα κατα παραφθροά Ταμπάχανα.
 
"Χαν" προσφωνούνταν όλοι οι ηγεμόνες των τουρκικών και μογγολικών λαών. Είναι αρχαία τουρκομογγολική λέξη και προήλθε από τη σινική λέξη χαγγί που σημαίνει ηγεμόνας. Από τη λέξη αυτή προέρχεται και το χάνι δηλαδή το μεγάλο πανδοχείο,το κτισμένο σαν φρούριο, γιατί μόνο ο Χαν είχε τέτοια κατοικία. Από το Χαν δημιουργήθηκε στους Πέρσες και στους Τούρκους το Χανέ που σημαίνει οίκος. (Βλ. Κων. Παπαρρηγόπουλος, Ιστορία Ελληνικού Εθνους, εκδ. Φάρος, τ. 8, σ.19.)
 
Τα χάνια προσέφεραν δωρεάν στέγη στους ταξιδιώτες σ΄ένα δωμάτιο που συνήθως εκτός από την πόρτα είχε και ένα παράθυρο κι ένα τζάκι χωρίς όμως οποιαδήποτε έπιπλα. Ολα τα χάνια ήταν διό(ω)ροφα.Το ισόγειο είχε προορισμό το σταυλισμό των ζώων (Βλ. Μακεδονικά,σύγγραμμα της Εταιρίας Μακεδονικών Σπουδών τ.35, Θεσσαλονίκη, 2006, σ. 68-70). Επίσης  (Βλ.Γ. Μακρής - Στ.Παπαγεωργίου -,Το χερσαίο δίκτυο επικοινωνίας στο κράτος του Αλή Πασά του Τεπενλελή, Αθήνα 1990, σ. 116-117. Γ. Μακρής- Στ.Παπαγεωργίου, Το χερσαίο δίκτυο επικοινωνίας στο κράτος του Αλή πασά Τεπελενλή, Αθήνα,1990, 116-7, Βλ. Κων. Παπαρηγόπουλος, ό.π.,τόμος 5ος, σ.155 Χαν είναι τουρκομογγολική λέξη που σημαίνει στους τουρκικούς, ταταρικούς και μογγολικούς λαούς τον ηγεμόνα η τον κύριο (ο θηλυκός τύπος είναι Χουνάμ η Χανούμ).